Marszałek województwa śląskiego Wojciech Saługa rozpoczyna czteromiesięczne współprzewodniczenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Wśród jego najważniejszych postulatów są stabilne finanse samorządów, większa rola regionów oraz realna decentralizacja państwa.

Samorządy mają być partnerem dla rządu

Saługa chce, aby Komisja Wspólna była miejscem rzeczywistego dialogu między rządem a samorządami, a nie tylko instytucją opiniującą gotowe już projekty. Jego zdaniem samorządy powinny być włączane w prace nad rozwiązaniami odpowiednio wcześnie, zanim zapadną najważniejsze decyzje.

Marszałek wskazuje przy tym na potrzebę większego szacunku dla kompetencji samorządów i ich wiedzy o lokalnych problemach. Jego zdaniem przepisy powinny być tworzone wspólnie, ponieważ pozwoli to uniknąć sytuacji, w której nowe obowiązki są nakładane na samorządy bez zapewnienia odpowiednich pieniędzy.

Najpierw pieniądze, potem nowe zadania

Jednym z głównych tematów ma być finansowanie samorządów. Saługa postuluje stabilne i przewidywalne dochody, rzetelne wyliczanie kosztów wykonywanych zadań oraz zasadę, zgodnie z którą przekazaniu nowego obowiązku powinno towarzyszyć jego pełne finansowanie.

To szczególnie istotne dla województw, które odpowiadają między innymi za transport regionalny, drogi, instytucje kultury i duże szpitale. Wieloletnie inwestycje i umowy nie mogą być jego zdaniem planowane wyłącznie na podstawie tego, ile pieniędzy samorząd będzie miał w jednym konkretnym roku.

„Decentralizacja nie może być wyłącznie hasłem”

Saługa jasno określa również, co jego zdaniem powinna oznaczać decentralizacja.

Nie chodzi wyłącznie o przekazywanie samorządom kolejnych obowiązków. Razem z odpowiedzialnością powinny trafiać do nich kompetencje, majątek i pieniądze potrzebne do realizacji zadań.

Marszałek chce zwiększenia roli województw w polityce regionalnej, transporcie publicznym, planowaniu przestrzennym, programowaniu rozwoju oraz zarządzaniu funduszami europejskimi.

Śląsk jako przykład transformacji

W tym kontekście doświadczenia województwa śląskiego mogą być szczególnie istotne. Region od lat mierzy się z transformacją gospodarczą i energetyczną, a samorząd województwa uczestniczy w planowaniu zmian, które mają zdecydować o przyszłości Śląska po okresie dominacji przemysłu ciężkiego.

Saługa przekonuje, że decyzje dotyczące rozwoju regionów powinny być podejmowane możliwie blisko mieszkańców. Jednocześnie podkreśla, że silniejsze samorządy nie oznaczają słabszego państwa.

„Silny samorząd nie oznacza słabego państwa” – przekonuje marszałek. Jego zdaniem sprawne państwo powinno mieć jasno podzielone kompetencje, stabilne finansowanie i sprawną współpracę między poszczególnymi szczeblami administracji.