Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł w czwartek w sprawie wniesionej przez sędziego Waldemara Żurka, że polskie władze naruszyły artykuły Europejskiej Konwencji Praw Człowieka dotyczące prawa do rzetelnego procesu i wolności wyrażania opinii. Zasądził na rzecz skarżącego łącznie 25 tys. euro tytułem zadośćuczynienia.

W czwartek w Strasburgu ETPC wydał wyrok we wniesionej przez Żurka sprawie dotyczącej przedterminowego skrócenie jego kadencji w KRS, braku odwołania się od tej decyzji oraz ograniczenia swobody wypowiedzi związanej z funkcją Żurka jako rzecznika KRS.

W wyroku, wydanym sześcioma głosami przy jednym przeciwnym, Trybunał stwierdził, że polskie władze naruszyły artykuły Europejskiej Konwencji Praw człowieka dotyczące prawa do rzetelnego procesu i wolności wyrażania opinii. Zasądził na rzecz skarżącego łącznie 25 tys. euro tytułem zadośćuczynienia.

ETPC stwierdził, że polskie władze nie uzasadniły braku drogi odwoławczej od decyzji o przedterminowym wygaszeniu mandatu Żurka w Krajowej Radzie Sądownictwa. Przywołując wydany w marcu wyrok w sprawie sędziego Jana Grzędy (dotyczący także naruszenia prawa do rzetelnego procesu sądowego w związku ze skróceniem kadencji sędziów KRS i brakiem możliwości odwołania się) Trybunał zwrócił uwagę na kontekst reform systemu sądownictwa, skutkujących „osłabieniem niezależności sądownictwa i tym, co jest powszechnie określane jako osłabienie zasady państwa prawa w Polsce”.

REKLAMA

„Rząd argumentował, że środki powzięte wobec Żurka były neutralne i były stosowane wobec wszystkich sędziów, dlatego nie kolidowały z jego prawem wolności wypowiedzi. Trybunał uznał jednak, że te środki (także) należy postrzegać w kontekście” – stwierdził ETPC. Wskazał na reformy „ukierunkowane na osłabienie niezależności sądownictwa”, a zwłaszcza na to, że działania podejmowane wobec sędziego nastąpiły po jego publicznych wypowiedziach w latach 2015-18, w których krytycznie wypowiadał się o propozycjach zmian w prawie.

„Sąd podkreślił, że skarżący jako sędzia i członek oraz rzecznik KRS ma nie tylko prawo, ale obowiązek wypowiadać się w obronie rządów prawa i niezależności sądów” – napisano w komunikacie ETPC.

„To kolejny wyrok Trybunału, który krytycznie ocenia zmiany w obszarze wymiaru sprawiedliwości wdrażane w ostatnich latach” – skomentował reprezentujący Żurka przed ETPC adw. Mikołaj Pietrzak w informacji przesłanej PAP.

zobacz także

„Ty chamie, łobuzie, dziadu kalwaryjski!” – pisała Pawłowicz! I co? „Spotkamy się w sądzie!”

Prokuratura Ziobry ściga. Chcieli ślubu, mają kłopoty. „LGBT to nie w Polsce panie”

„Tym razem ETPC rozpoznał również zarzuty dotyczące prawa do ochrony wypowiedzi sędziego, zabierającego głos w debacie publicznej i krytykującego zmiany zagrażające niezależności sądownictwa. ETPC ocenił, że działania podjęte wobec sędziego Żurka wywołały tzw. +efekt mrożący+ i miały na celu odstraszenie nie tylko Skarżącego, ale także środowisk sędziowskich, od wyrażania krytycznych uwag wobec reform w wymiarze sprawiedliwości, w obawie przed ewentualnymi sankcjami” – dodał Pietrzak.

„To bardzo smutne, że jako sędzia muszę pozywać swe państwo przed trybunałami europejskimi. ETPC przyznał mi rację w obu zarzutach. Kadencja Krajowej Rady Sądownictwa została skrócona nielegalnie. A instytucje państwowe poprzez swe różne działania wywierały na mnie presję w celu ograniczenia prawa do krytyki” – powiedział cytowany przez Deutsche Welle Żurek w telekonferencji z europosłami z komisji wolności obywatelskich sprawiedliwości i spraw wewnętrznych.

Żurek został wybrany do KRS w 2010 i ponownie w 2014 r. na czteroletnią kadencję. W 2014 został także rzecznikiem Rady.

Wielokrotnie krytycznie wypowiadał się o zmianach w sądownictwie wprowadzanych za rządów PiS. Jego mandat został przedterminowo wygaszony w 2018 r., kiedy nowe przepisy weszły w życie. Został także usunięty ze stanowiska rzecznika Sądu Okręgowego w Krakowie. Wobec sędziego toczy się 21 postępowań dyscyplinarnych.

Do chwili publikacji PAP nie uzyskała komentarza Ministerstwa Sprawiedliwości.(PAP)

Sędzia Żurek otrzyma odszkodowanie! Polska złamała prawo do rzetelnego procesu. Co na to Ziobro?!