Codzienne zakupy kosztowały w październiku średnio o 2 proc. więcej niż przed rokiem. To trzeci z rzędu miesiąc przyspieszenia: we wrześniu wzrost wyniósł 1,9 proc., a w sierpniu 1,7 proc. Wynika to z raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych” UCE Research i Uniwersytetów WSB Merito. Ceny wzrosły w 14 z 17 badanych kategorii. Żywność i napoje bezalkoholowe podrożały wolniej niż reszta koszyka, o 1,2 proc.
Kakao, szklarnie i energia
Najbardziej, o 6,1 proc., podrożały słodycze i desery. Warzywa zdrożały o 5,5 proc., a chemia gospodarcza o 4,7 proc. Za ryby trzeba było zapłacić o 4,5 proc. więcej, za środki higieny osobistej o 4,4 proc., za mięso o 4,3 proc., a za pieczywo o 4,1 proc.
Mniej wzrosły ceny pozostałych kategorii:
- owoce – 2,1 proc.,
- napoje bezalkoholowe – 2 proc.,
- używki – 1,8 proc.,
- produkty sypkie – 1,3 proc.,
- karmy dla zwierząt – 0,7 proc.,
- artykuły dla dzieci – 0,3 proc.
„Wyhamowanie dynamiki w używkach i napojach bezalkoholowych wynika z wygaśnięcia części wcześniejszych szoków kosztowych oraz silniejszej konkurencji cenowej między sieciami handlowymi. Największe podwyżki dotknęły kategorie, w przypadku których zwiększyły się koszty surowców i produkcji: słodycze – ze względu na drożejące kakao, warzywa – z powodu zwiększenia udziału w rynku produktów szklarniowych oraz chemia gospodarcza – z uwagi na większe koszty energii” – wyjaśnia dr Joanna Myślińska-Wieprow z Uniwersytetu WSB Merito.
Tłuszcze tańsze o 12,6 proc.
W trzech kategoriach ceny spadły. Najbardziej, o 12,6 proc., potaniały produkty tłuszczowe. Dodatki spożywcze kosztowały o 7,9 proc. mniej, a nabiał o 3,2 proc. mniej niż przed rokiem.
Różnica między najszybciej drożejącą a najmocniej taniejącą kategorią wzrosła do 18,7 pkt proc., z 14,8 pkt proc. we wrześniu. We wrześniu na czele listy podwyżek też były słodycze (+6,7 proc.), ale za nimi plasowały się używki (+6,1 proc.) i napoje bezalkoholowe (+4,8 proc.). W październiku ceny środków higieny osobistej rosły o 4,7 pkt proc. wolniej niż we wrześniu, a używek o 4,3 pkt proc. wolniej.
Tańsze mleko, droższa pszenica, a mięso?
Dr Marek Szymański z Uniwersytetu WSB Merito zwraca uwagę na ceny surowców rolnych. „Dane GUS-u wskazują na spadające ceny skupu mleka. Np. we wrześniu były o ponad 16 proc. niższe niż przed rokiem. Z kolei pszenica podrożała w ciągu roku o prawie 20 proc. Tłumaczy to, dlaczego nabiał był w październiku tańszy rok do roku o 3,2 proc., a pieczywo o 4,1 proc. droższe” – mówi.
Inaczej jest z mięsem. Szymański zauważa, że w sklepach zdrożało ono o 4,3 proc., choć np. ceny żywca wołowego w skupach spadły w tym czasie o kilkanaście procent. Jego zdaniem wyjaśnienia trzeba szukać w polityce sieci handlowych.
Na początku 2027 roku może być drożej
Szymański ostrzega, że wzrost cen z ostatnich miesięcy może być początkiem dłuższego okresu podwyżek. Według jego prognozy na początku 2027 roku ceny w sklepach mogą rosnąć w tempie 3–4 proc. rocznie. Eksperci spodziewają się jednak, że żywność nadal będzie drożeć wolniej niż pozostałe produkty, bo sieci walczą o klienta cenami.
Raport objął 100 najczęściej kupowanych produktów codziennego użytku. Autorzy porównali ponad 103 tys. cen z ponad 47,8 tys. sklepów należących do 64 sieci handlowych: dyskontów, hipermarketów, supermarketów, sklepów convenience i cash&carry.
Źródło: UCE Research, Uniwersytety WSB Merito



