Działania na rzecz klimatu mogłyby co roku zapobiec ok. 1,6 mln zgonów na świecie, czyli mniej więcej jednemu na 40. Tak wynika z nowego raportu Światowej Organizacji Zdrowia, opublikowanego 4 listopada. WHO wskazuje sześć sprawdzonych i niedrogich rozwiązań, które przyniosłyby też korzyści gospodarcze i budżetowe warte biliony dolarów.

Sześć działań, które ratują życie

Na liście WHO znalazły się:

• systemy ostrzegania przed upałami, połączone z dostępem do wody, chłodnych miejsc i pomocą dla najbardziej narażonych,
• odporne na zmiany klimatu dostawy czystej wody pitnej,
• podstawowa infrastruktura sanitarna,
• miejsca do mycia rąk i higiena,
• czystsze paliwa i technologie do gotowania i ogrzewania domów,
• skuteczniejsza polityka cenowa wobec paliw kopalnych, uwzględniająca ich wpływ na zdrowie, klimat i środowisko.

Ogromny zwrot z inwestycji

Największe korzyści przyniosłoby odchodzenie od paliw kopalnych. Według WHO pozwoliłoby to co roku uniknąć ponad miliona przedwczesnych zgonów, spowodowanych m.in. udarami, chorobą niedokrwienną serca, rakiem płuc, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc i astmą, a także wypadkami drogowymi. Korzyści budżetowe sięgnęłyby 5,4 bln dol. rocznie.

Pozostałe działania także są bardzo opłacalne. Każdy zainwestowany w nie dolar przynosi średnio 24,8 dol. korzyści, a w krajach o niskich i średnich dochodach jeszcze więcej.

Coraz większe zagrożenie

WHO ostrzega, że bez dodatkowych działań skutki zmian klimatu, takie jak niedożywienie, malaria, biegunki i stres cieplny, mogą w latach 2030–2050 powodować ok. 250 tys. przedwczesnych zgonów rocznie. Do połowy wieku kolejne 500 mln osób może być narażonych na choroby przenoszone przez komary, kleszcze i inne organizmy, których zasięg rośnie wraz z ociepleniem. Już dziś 3,6 mld ludzi żyje na obszarach szczególnie podatnych na zdrowotne skutki zmian klimatu.

– Kryzys klimatyczny jest kryzysem zdrowotnym – podkreśla dyrektor generalny WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus. Jego zdaniem wiele szkód można ograniczyć narzędziami, które już znamy. Szerokie wdrożenie tanich, sprawdzonych rozwiązań mogłoby uratować miliony istnień, a największe korzyści odniosłyby kraje, które najbardziej ich potrzebują. Szef WHO apeluje, by ochrona zdrowia znalazła się w centrum polityki klimatycznej.

Raport ukazał się kilka dni przed rozpoczęciem szczytu klimatycznego ONZ COP31 w tureckiej Antalyi, który potrwa od 9 do 20 listopada.